bao the gioi


ÐỐI PHÓ VỚI CƠN BÃO KHỦNG HOẢNG TÀI CHÁNH TOÀN CẦU
NGUYỄN CHÂU


HỘI NGHỊ G-20 TẠI SAO PAOLO

Ngày thứ Sáu, 14-11-2008, các nguyên thủ của khối 20 quốc gia phát triển và đang phát triển với nền kinh tế mạnh mẽ, đã đến Washington D.C., Hoa Kỳ.để chuẩn bị họp Hội Nghị Thượng Ðỉnh về cuộc khủng hoảng Tài Chánh Toàn Cầu đang đe dọa đưa các nền kinh tế vào suy thoái.

Trước đó, ngày 09-11-2008, Khối G-20 đã họp tại Sao Paolo, nước Brazil. Cuộc họp thượng đỉnh này gồm các Bộ Trưởng Tài Chánh và các Thống Ðốc Ngân Hàng Trung Ương của 20 quốc gia có nền kinh tế lớn và chủ chốt trên thế giới, như Argentina, Úc, Brazil, Canada, Trung Quốc, Pháp, Ðức, Ấn Ðộ, Nam Dương, Ý, Nhật Bản, Mễ Tây Cơ, Nga, Nam Phi, Nam Triều Tiên, Saudi Arabia, Thổ Nhĩ Kỳ, Anh, Hoa Kỳ và Liên Hiệp Âu Châu.

Tại cuộc họp này, ông Robert Zoellick, Chủ Tịch của Ngân Hàng Thế Giới cho biết là các quốc gia sẽ nghiên cứu các nhu cầu để phối hợp chặt chẽ hơn trước các vấn đề kinh tế đang xẩy ra trên toàn thế giới. Ông nói “Tất cả chúng ta đều thấy rằng hội nghị này đã diễn ra tại một thời điểm của thách thức lịch sử. Các cuộc khủng hoảng lương thực và năng lượng trong những năm gần đây đã bị thêm một cú đánh giáng xuống từ cuộc khủng hoảng tài chánh. Hầu như không có quốc gia nào thoát khỏi ảnh hưởng này... Tất cả các quốc gia đều đang đi vào vùng nguy cơ.”

Theo báo Le Monde, ngày Chủ Nhật, 9-11, các quốc gia khối G-20 đã quyết định “sử dụng tất cả các biện pháp cần thiết” nhằm phục hồi sự ổn định các nền kinh tế đang bị tàn phá bởi cơn bão tài chánh. Cuộc họp tại Sao Paolo đã chuẩn bị cho kỳ họp thượng đỉnh tiếp theo tại Hoa Kỳ.

Khối G-20 quy tụ các quốc gia kỹ nghệ hóa ưu tú thuộc khối G-7 và các quốc gia giầu tài nguyên, nhân lực, thuộc nhóm BRIC (Brazil, Nga (Russia), Ấn Ðộ (India) và Trung Quốc (China) cùng các quốc gia đang nổi lên khác. Ðây là một khối tập trung hết 85 phần trăm tổng sản lượng của thế giới. Họ đã khẳng định sự cần thiết của một “cuộc cải tổ sâu xa” các cơ chế tài chánh quốc tế. Khối G-20 cũng đồng thời khẳng định rằng Quỹ Tiền Tệ Quốc Tế (IMF ố FMI) phải “nắm một vai trò lãnh đạo trong nhiệm vụ này, phù hợp với quyền hạn của nó.”

Các Bộ Trưởng Tài Chánh và các Thống Ðốc Ngân Hàng Trung Ương của G-20 đã tuyên bố: “Chúng ta cần nên rút những bài học của cuộc khủng hoảng hiện tại và cần dùng mọi biện pháp cần thiết để phục hồi niềm tin vào các thị trường và sự ổn định, đồng thời giảm thiểu nguy cơ của một cuộc khủng hoảng mới.”

Ðể đáp ứng một yêu cầu của Brazil đưa ra hôm Chủ Nhật, Hội Nghị G-20 Sao Paolo đã khẳng định rằng “Các nền kinh tế đang nổi lên và các quốc gia đang phát triển cần phải có một tiếng nói mạnh mẽ và đại diện trong các cơ chế như Quỹ Tiền Tệ Quốc Tế và Ngân Hàng Thế Giới.”

Pháp đã đề nghị đưa thêm các quốc gia mới có nền kinh tế nổi bật vào làm thành viên của câu lạc bộ Khối G-8.

Tổng Thống Brazil, Luiz Inaco Lula da Silva cho biết là đã có sự thỏa thuận là các quốc gia G-7 sẽ không thể làm việc một mình được nữa. “Ðã đến lúc phải thiết lập một thỏa hiệp giữa các chính phủ để hình thành một cơ cấu tài chánh mới cho thế giới. Ðây là một cuộc khủng hoảng tài chánh toàn cầu và cần phải có các giải pháp toàn cầu.”

Chủ Tịch Ngân Hàng Thế Giới Zoellick nói “Theo tôi, trong vòng hai năm nữa, chúng ta sẽ chứng kiến một số thay đổi thực sự trong hệ thống toàn cầu.”

Các quốc gia nhóm BRIC đã đưa ra lời kêu gọi cải tổ các định chế tài chánh như IMF để các quốc gia đang phát triển có nhiều ảnh hưởng hơn. Trung Quốc là nước có hàng nghìn tỷ đô-la dự trữ được yêu cầu đóng góp vào Quỹ Tiền Tệ Quốc Tế, nhằm giúp đỡ cho các nước nhỏ hơn chống chọi cơn bão tài chánh hiện nay.

Ngày 9-11-2008, chính phủ Trung Quốc đã chấp thuận và loan báo một kế hoạch phục hồi trị giá 4,000 tỷ nhân dân tệ (tương đương với 461 tỷ Euros ố 580 tỷ Mỹ kim) để đáp ứng nhu cầu quốc nội trong hai năm sắp tới. Ngân khoản được tháo khoán này sẽ được dùng để đầu tư vào các cơ sở hạ tằng của đất nước, vào hệ thống bảo vệ xã hội và các khu vực khác.

HỘI NGHỊ THƯỢNG ÐỈNH G-20 TẠI WASHINGTON

Trước những thiệt hại kinh tế chồng chất ngày càng cao, Tổng Thống Mỹ George Bush và các nhà lãnh đạo khác trên thế giới đã họp nhau để cùng tìm những biện pháp cứu trợ và hành động tìm cách ngăn ngừa những tai họa tương tự về tín dụng và tài chánh, không để xẩy ra một lần nữa.

Ngày thứ Sáu, 14-11-2008, nguyên thủ các quốc gia khối G-20 đã đến Washington, gặp gỡ Tổng Thống Bush, dự dạ tiệc tại State Dining Room của Tòa Bạch Ốc và họp Thượng đỉnh vào ngày hôm sau, Thứ Bẩy, 15-11-2008.
Trước khi Hội Nghị diễn ra, Tổng Thống Hoa Kỳ George Bush thừa nhận rằng hệ thống tài chánh hiện nay cần được cải tổ, nhưng cho rằng “Cuộc khủng hoảng này không phải là một thất bại của cơ chế thị trường tự do. Và câu trả lời là không nên tìm cách để thiết lập lại toàn bộ cơ chế ấy.”

Tổng Thống Bush nói tuy cần có thêm những quy chế mới về thị trường tài chánh, về tăng cường tính minh bạch, nhưng không thể hạn chế sự tự do thương mãi. Theo TT Bush thì “Chúng ta phải thừa nhận rằng sự can thiệp của chính phủ không phải là một liều thuốc chữa lành mọi bệnh. Mục tiêu của chúng ta không phải là dành cho chính phủ nhiều quyền hơn.”
Tổng Thống Pháp Nicolas Sarkozy nói rằng “Chúng ta cần thay đổi luật lệ của cuộc chơi trên thế giới tài chánh.”

Thủ Tướng Anh Gordon Brown cho rằng “Có một nhu cầu cần cho sự khẩn cấp”. Ông đang đi tìm một hệ thống điều hành toàn cầu có khả năng xem xét kỹ lưỡng các định chế tài chánh lớn nhất của thế giới.
Tổng Thống Mỹ kêu gọi cải tổ các nguyên tắc kế toán, các nước phối hợp các luật lệ với nhau và tăng cường vai trò của Ngân Hàng Thế Giới cũng như Quỹ Tiền Tệ Quốc Tế.

Nhân cuộc khủng hoảng tài chánh toàn cầu này, nhiều chính trị gia và một số nhà kinh tế quy tội cho chủ nghĩa tư bản và thị trường tự do. Có một khuynh hướng cho rằng một nền kinh tế do chính phủ chỉ huy sẽ không xẩy ra khủng hoảng tài chánh. Do đó, trước khi Hội Nghị họp, Tổng Thống Bush đã ra sức bảo vệ chủ nghĩa tư bản. Ông nói “Cần giải quyết các vấn đề mà chúng ta đang đối diện, bằng các cải tổ cần thiết và tiếp tục các nguyên tắc của thị trường tự do vốn đã đem lại sự thịnh vượng và hy vọng cho người dân trên khắp thế giới.”

Ông nói thêm “tuy rằng chủ nghĩa tư bản không hoàn hảo, nhưng cho tới nay nó là nguyên tắc “hữu hiệu và công bình nhất” để tạo nên cơ cấu một nền kinh tế”. “Nếu bỏ qua thành công của 60 năm chỉ vì vài tháng khủng hoảng thì quả là một sai lầm quá lớn lao.”

Cuộc họp Thượng Ðỉnh G-20 chính thức diễn ra hôm thứ Bẩy, 15-11-2008. Tổng Thống Bush ngồi với Bộ Trưởng Tài Chánh Henry Paulson trong suốt phiên họp. Trong cuộc thảo luận, các nguyên thủ của G-20 đã cam kết chung sức khôi phục và tăng cường các nỗ lực để đối phó với cuộc khủng hoảng tài chánh toàn cầu.

Tất cả các đại diện G-20 đều tuyên bố là sẽ quyết tâm hợp tác với nhau nhằm đạt đến những cải tổ cần thiết trong các hệ thống và cơ cấu tài chánh trên thế giới.

Hội nghị đã thỏa thuận dành cho các quốc gia có nền kinh tế mới nổi lên, vốn là một thành viên quan trọng trong Hội Nghị Thượng Ðỉnh G-20, tham gia vào quá trình kiểm soát, điều hành cơ cấu tài chánh toàn cầu. Kể từ nay, thế giới sẽ nói tới G-20, chứ không nói tới G-7 hoặc G-8 mà thôi.

Sau đây là các điểm chính của sự cam kết trong Hội Nghị G-20:
1. Cam kết cải tổ các định chế tài chánh như Ngân Hàng Thế Giới và Quỹ Tiền Tệ Quốc Tế.
2. Ðạt được một thỏa hiệp đưa tới một số nguyên tắc làm cho tự do mậu dịch toàn cầu thành công.
3. Cam kết là các thị trường tài chánh phải minh bạch và có trách nhiệm, bảo đảm tính cách công khai hoàn toàn và sự chính xác tình trạng tài chánh của các công ty.
4. Cam kết “ngăn chặn các hành động rủi ro quá mức” bằng các sáng kiến của những định chế tài chánh và ngân hàng.
5. Yêu cầu các Bộ Trưởng Tài Chánh lập danh sách các cơ chế tài chánh mà sự sụp đổ của chúng có thể gây nguy hại đến hệ thống kinh tế toàn cầu.
6. Cam kết củng cố các cơ chế giám sát tài chánh của các quốc gia.
7. Có cái nhìn mới về các luật lệ khống chế sự thao túng và lừa đảo trên thị trường.

G-20 CHỈ MỚI ÐẶT NỀN TẢNG CHO NỖ LỰC QUỐC TẾ ÐỐI PHÓ VỚI KHỦNG HOẢNG

Cuộc họp của G-20 ngày 15-11, được xem là đã đặt được nền móng cho các nỗ lực chung nhằm đối phó với cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu. G-20 chưa đưa ra ngay lập tức một hành động cụ thể nào để giúp cho việc chống đỡ các hệ thống tài chánh đang lung lay. Tuy nhiên, Hội Nghị đã có một số thỏa thuận để tìm một phương cách đi tới việc giải quyết cuộc khủng hoảng. Hội nghị đã thỏa thuận rằng chỉ một cuộc họp không thể giải quyết một cách toàn bộ tình trạng khủng hoảng toàn cầu, cần phải làm việc trường kỳ, tức là sẽ mở tiếo các cuộc họp trong tương lai.

Các thành viên G-20 tham dự hội nghị cũng đã hứa sẽ có những nỗ lực để tăng cường mức độ bảo vệ cho giới đầu tư và giới tiêu thụ, đồng thời kích thích kinh tế tăng trưởng.

Bộ Trưởng Thương Mãi Hoa Kỳ Carlos Gutierrez cho biết là Tổng Thống Bush có cùng quan điểm với các nguyên thủ quốc gia tham dự Hội Nghị Thượng Ðỉnh G-20 về việc cần phải theo dõi, giám sát thị trường ở một mức độ nào đó, để có thể kịp thời ngăn chặn tình trạng thái quá hoặc lạm dụng, nhưng bảo đảm rằng thị trường tự do vẫn được duy trì.

Ông Carlos Gutierrez nói là các nguyên thủ quốc gia của G-20 đến đây tham dự hội nghị nhằm mục đích củng cố hệ thống kinh tế tư bản chủ nghĩa dựa trên thị trường tự do, chứ không phải để thay đổi nó. Sở dĩ có sự tái khẳng định duy trì thị trường tự do này, là do khuynh hướng thông thường của con người khi gặp khó khăn thì hay nghiêng về phía cực đoan, độc tài. Cứ thấyỳ nền tự do kinh tế bị khủng hoảng, người ta liền đưa ra luật lệ để khống chế và kiểm soát. Theo Carlos Gutierrez, việc làm này có thể nguy hại, chúng ta cần thận trọng, đi tìm một thế cân bằng, không nên đưa ra nhiều luật lệ để kiểm soát.

Tuyên bố chung đã được đưa ra sau khi các chính phủ thành viên được yêu cầu trình bầy kế hoạch kích thích kinh tế quốc gia của mình, nhằm mục đích kích thích giới tiêu thụ mua sắm nhiều hơn. Tuyên bố chung cũng nhấn mạnh sự cần thiết của việc hợp tác quốc tế và kêu gọi sự chia sẻ nhiều hơn các thông tin.

Khối G-20 đã tự ra giới hạn 4 tháng để nối lại đà tăng trưởng. Các Bộ Trưởng Tài Chánh được chỉ thị là phải khởi sự các biện pháp cụ thể trước ngày 31-3-2009, nhất là về mặt điều hành các thị trường tài chánh.

Một Hội nghị thượng đỉnh G-20 mới gồm G-8 và các quốc gia nổi bật chính và khoảng sáu quốc gia khác, dự trù sẽ họp vào khoảng giữa 31-3 và 30-4-2009, có thể tại Luân Ðôn.

Tổng Thống Mỹ George Bush đã tuyên bố sau Hội Nghị rằng thật hợp lý khi đưa ra một kế hoạch hành động vững vàng sau khi rời cuộc họp, đó chính là vấn đề. Và cũng hợp lý để nói rằng còn nhiều việc để làm.

Hội nghị thượng đỉnh G-20 đã được triệu tập giữa lúc tình hình kinh tế thế giới đang bị đe dọa rơi vào suy thoái, tình trạng khủng hoảng tài chánh vẫn chưa giải quyết được dứt khoát.

Tuần trước, Ðức Quốc chính thức tuyên bố kinh tế bắt đầu suy thoái. Tại Mỹ, số người thất nghiệp tăng quá cao, tỷ lệ 6,5%, cao nhất trong 14 năm qua.

Ngày 17-11-2008, đến lượt Nhật Bản, một nước có nền kinh tế đứng thứ hai trên thế giới cũng rơi vào suy thoái trong tam cá nguyệt thứ ba, do cuộc khủng hoảng tài chánh đã phũ phàng chặn đứng đà đầu tư của các doanh nghiệp. Chính phủ Nhật đã chính thức loan báo sự kiện này. Tổng sản lượng quốc gia Nhật Bản đã giảm bớt 0,1% so với đệ nhị tam cá nguyệt và giảm 0,4% tính theo cả năm. Những con số này đánh dấu chính thức sự bước vào suy thoái của kinh tế Nhật Bản.
Dù sao thì đối với cuộc họp của G-20, báo chí thế giới ghi nhận “một bước đầu tiên” và đang đợi các bước kế tiếp. Hy vọng là với nỗ lực chung của các quốc gia giầu có, cuộc khủng hoảng tài chánh sẽ có cơ may được sớm giải quyết để kinh tế toàn cầu tránh được sự suy thoái trầm trọng.

NGUYỄN CHÂU


Copyright © 2008 - All rights reserved.